Atopowe zapalenie skóry – objawy AZS u niemowlaka

Atopowe zapalenie skóry najczęściej dotyka niemowlęta i małe dzieci, tym samym spędzając sen z powiek zatroskanym rodzicom. Wczesne zdiagnozowanie choroby i podjęcie odpowiednich kroków pozwala wyeliminować przykre objawy, przynosząc ulgę dla skóry dziecka i poprawiając jego komfort. Jeśli widzisz, że Twoje dziecko marudzi, drapie się, jego skóra łuszczy się, jest sucha i zaczerwieniona, może to świadczyć o AZS. Dowiedz się, czym jest atopowe zapalenie skóry, jak je rozpoznać, co może być jego przyczyną i jak sobie z nim radzić.


Co to jest atopowe zapalenie skóry?
Jak rozpoznać atopowe zapalenie skóry u niemowląt?
Objawy AZS u niemowląt
Przyczyny atopowego zapalenia u niemowląt i dzieci
Pielęgnacja skóry niemowlaka z AZS
Czym się kierować, wybierając produkty do pielęgnacji skóry atopowej?
Jaki płyn do kąpieli, balsam, krem wybrać do pielęgnacji skóry dziecka z AZS?
Jak zapobiegać AZS u dzieci?

Co to jest atopowe zapalenie skóry?

Atopowe zapalenia skóry u niemowląt to przewlekła choroba zapalna. Jej głównym objawem jest wspomniany wyżej świąd oraz widoczne zmiany na skórze maluszka, takie jak wysypka, suchość skóry, łuszczenie czy zaczerwienienie. Zmiany te najczęściej pojawiają się na policzkach niemowlaków oraz w zgięciach ich łokci i pod kolanami. AZS mogą towarzyszyć również inne choroby atopowe, takie jak alergiczny nieżyt nosa, zapalenie spojówek oraz astma. Mogą one również rozwinąć się u dzieci w późniejszym wieku. Warto więc zachować czujność.

Jak rozpoznać atopowe zapalenie skóry u niemowląt?

Pierwsze objawy AZS u niemowląt mogą pojawić się już pomiędzy 3. a 6. miesiącem życia dziecka, choć zdarza się, że pojawiają się później. W większości przypadków jednak ich wystąpienie obserwuje się u niemowląt przed ukończeniem 1. roku życia.


Atopowe zapalenie skóry u niemowlaka jest trudną do rozpoznania chorobą. Nie każde swędzenie skóry czy wysypka musi bowiem oznaczać AZS. Nie należy jednak zwlekać lub podejmować leczenia na własną rękę. Pierwszym krokiem w przypadku wystąpienia niepokojących objawów na skórze maluszka powinna być zawsze konsultacja z pediatrą, który albo już na wstępie wyeliminuje chorobę i sam zaproponuje odpowiednie leczenie i pielęgnację, albo zleci dalszą diagnozę u alergologa bądź dermatologa.

Objawy AZS u niemowląt

Wielu rodziców nie jest w stanie odróżnić wysypki od zaczerwienienia. Jednak wprawne oko oraz doświadczenie dermatologa czy alergologa, którzy na co dzień mają do czynienia z różnymi chorobami skórnymi, pozwolą stwierdzić, czy mamy do czynienia z objawami AZS u niemowląt czy nie. W celu potwierdzenia wstępnie postawionej diagnozy specjalista może zlecić dodatkowo komplet badań, w tym badania krwi czy testy alergiczne, które rozwieją wszelkie wątpliwości.


Mylący może być również rodzaj oraz nasilenie objawów. U jednego maluszka choroba będzie miała przebieg bardziej łagodny, u innego zmiany skórne będą bardzo poważne. Co powinno przekonać rodziców do tego, aby niezwłocznie skonsultowali się z lekarzem? Poważniejsze objawy atopowego zapalenia skóry u niemowlaka to m.in. grudki, strupy oraz nadżerki, cienkie i łamliwe włosy, rumień na skórze oraz pęcherzyki.

Przyczyny atopowego zapalenia u niemowląt i dzieci

Dermatolodzy nie są w stanie podać jednej, konkretnej przyczyny pojawienia się alergicznego zapalenia skóry. Uważa się, że jednym z powodów mogą być pierwotne zaburzenia immunologiczne – organizm wytwarza nadmierną ilość przeciwciał IgE, które są kierowane przeciwko alergenom. Istnieje bardzo wysokie prawdopodobieństwo, że jeśli rodzice cierpią na AZS, to ich dziecko również będzie alergikiem.


Druga teoria mówi, że przyczyny atopowego zapalenia skóry u niemowlaka wiążą się z czynnikami środowiskowymi takimi jak warunki klimatyczne, stopień zanieczyszczenia środowiska czy alergie pokarmowe oraz tzw. powietrzno-pochodne, czyli np. roztocza kurzu, alergie roślinne, alergie zwierzęco-pochodne i inne.


Jak zapobiegać AZS u niemowlaka? Atopowe zapalenie skóry to choroba skórna, której niestety nie da się wyleczyć, ale można utrzymać ją w okresie remisji. Nie chcąc dopuścić do zaognienia się objawów albo do nawrotów choroby, należy koniecznie ograniczyć kontakt skóry maluszka z substancjami drażniącymi, które pozbawiają jego delikatną skórę bariery ochronnej i tym samym powodują zmiany zapalne oraz swędzenie. Dotyczy to zarówno używanych środków do prania ubrań (mydła, proszki i płyny zmiękczające), jak i stosowanych kosmetyków intensywnie natłuszczających naskórek. Ważne jest również, aby niemowlakowi, który ma atopową skórę, zakładać odpowiednie ubrania – powinny być bawełniane, mocno przewiewne, które będą pozwalały skórze oddychać.


W skrajnych przypadkach AZS u dzieci stosuje się leki przeciwzapalne, środki antyhistaminowe oraz preparaty steroidowe. Nie należy jednak od razu obawiać się najgorszego. W leczeniu AZS z dużym powodzeniem stosuje się różnego rodzaju kosmetyki pielęgnacyjne, które pozwalają złagodzić objawy choroby, a niekiedy całkiem je wyeliminować, doprowadzając skórę do jej naturalnego stanu.


Należy jednak pamiętać, że atopowe zapalenie skóry u niemowlaka to choroba, która niestety lubi nawracać. Nie należy się więc przejmować, jeśli jakiś czas po zakończeniu kuracji i ustaniu objawów na skórze znów pojawią się niepokojące zmiany. W takiej sytuacji kurację należy powtórzyć. Można również działać zapobiegawczo, stosując preparaty do pielęgnacji atopowej skóry dziecka przez cały okres niemowlęctwa.

Pielęgnacja skóry niemowlaka z AZS

Leczenie atopowego zapalenia skóry u dziecka to nic innego jak naprawa uszkodzonej bariery naskórka. Z tego względu pielęgnacja AZS u niemowlaka koncentruje się wokół stosowania odpowiednich preparatów kosmetycznych, począwszy od tych do kąpieli, a skończywszy na używaniu kremów dla skóry atopowej.


Kąpiel niemowlaka z AZS powinna trwać nie dłużej niż 10 minut w temperaturze nieprzekraczającej 33°C, z dodatkiem płynów o pH neutralnym dla skóry. Należy osuszać podrażnioną skórę bardzo delikatnym, miękkim ręcznikiem, starając się ją jedynie lekko dotykać, a nie pocierać. Kolejny krok to użycie balsamu dla skóry atopowej oraz, w razie potrzeby, kremu do pielęgnacji mocniej podrażnionych części ciała. Kosmetyki na atopowe zapalenie skóry u niemowląt powinny zawierać łagodne środki natłuszczające, takie jak lanolinę, olej lniany, glicerynę, pantenol czy kwas mlekowy.  

Jakich preparatów unikać? W przypadku małego atopika nie wolno stosować płynów antybakteryjnych, ponieważ niszczą one naturalną barierę ochronną skóry.

 

Czym się kierować, wybierając produkty do pielęgnacji skóry atopowej?

Skóra dziecka jest pięciokrotnie cieńsza i przez to o wiele wrażliwsza od skóry osoby dorosłej. Cera atopowa wymaga jeszcze większej uwagi niż zwykła skóra niemowlaka, dlatego należy zwrócić uwagę na skład kosmetyków pielęgnacyjnych. Niestety, w tym przypadku nie sprawdzi się zwykła oliwka dla niemowląt, wazelina czy mydełko do mycia dzieci.


Zgodnie z przepisami prawa kosmetyki dla dzieci nie mogą zawierać środków alergizujących (tj. parafiny i substancji zapachowych uważanych za alergizujące). W przypadku AZS u noworodka dodatkowo wystrzegajmy się produktów z olejkami eterycznymi, parabenami, silikonami, emulgatorami PEG, z alkoholami czy surowcami pochodzenia zwierzęcego, które często nasilają objawy AZS. Nie wolno myć dziecka mydłem, które poprzez swoje zasadowe właściwości mocno wysusza skórę niemowlęcia.


Zmiany atopowe u niemowlaka, które występują w sposób łagodny lub minimalny, nie wymagają stosowania aptecznych produktów. Wystarczy konsultacja z dermatologiem i wybór przetestowanych dermatologicznie kosmetyków z dobrym składem, które nie zawierają ani substancji uczulających, ani zbędnych składników. Dobrym przykładem tego typu bezpiecznych produktów dla dzieci z AZS jest HiPP Babysanft.

Jaki płyn do kąpieli, balsam, krem wybrać do pielęgnacji skóry dziecka z AZS?

Niewątpliwie małe dzieci cudownie pachną, a ich skóra jest mięciutka i bardzo delikatna. I chociaż w przypadku pielęgnacji skóry zdrowego dziecka nie trzeba mieć wielu kosmetyków, sytuacja wygląda całkowicie inaczej, gdy mamy pod opieką niemowlaka z atopowym zapaleniem skóry. W czym kąpać dziecko z AZS? Tutaj nie sprawdza się reguła „mniej znaczy lepiej”, wręcz przeciwnie, AZS u dzieci wymaga zaawansowanej pielęgnacji. W skład niezbędnych produktów wchodzi żel do kąpieli, balsam kojący podrażnioną skórę oraz krem do pielęgnacji najwrażliwszych części ciała.

 

Żel do mycia ciała i włosów HiPP Babysanft  nadaje się do mycia maluszka już od 1. dnia życia. Zawiera wyciąg z ekologicznych migdałów, który jest ze swoich właściwości nawilżających i który pozostawia na skórze delikatną warstwę ochronną, dzięki czemu ciało pozostaje miękkie i gładkie w dotyku. Kosmetyk nie podrażnia oczu i nie zawiera mydła, tylko wyjątkowo łagodne, neutralne dla pH skóry substancje myjące.


Szampon pielęgnacyjny HiPP Babysanft w delikatny sposób oczyszcza skórę głowy i pozostawia włosy przyjemnie miękkie oraz błyszczące. Może być stosowany zarówno u noworodków od 1. dnia życia, jak i u osób dorosłych, ponieważ jest dobrze tolerowany przez skórę skłonną do atopii i nie narusza jej naturalnej bariery ochronnej. Idealnie sprawdzi się także pielęgnacyjny krem pod prysznic HiPP Babysanft, podobnie jak balsam intensywnie nawilżający do bardzo suchej skóry HiPP Babysanft, ponieważ zawiera ekologiczny olejek migdałowy, który chroni skórę przed wysuszeniem, i panthenol.


Czym smarować skórę maluszków z atopowym zapaleniem skóry?  Krem pielęgnacyjny do twarzy i ciała HiPP Babysanft zawiera naturalny, ekologiczny olejek migdałowy, olejek słonecznikowy oraz dodatkowo pantenol, który nawilża skórę, pozostawiając ją miękką i delikatną. Krem dobrze się rozprowadza i szybko wchłania, dzięki czemu może być stosowany codziennie, po każdej kąpieli maluszka, w najbardziej wrażliwych miejscach.

Jak zapobiegać AZS u dzieci?

Już na wczesnym etapie rozpoznania choroby należy wdrożyć odpowiednie środki pielęgnujące skórę dziecka i możliwie ograniczyć występowanie czynników alergizujących (roślinnych, zwierzęcych oraz roztoczy). Pediatrzy zalecają możliwe jak najdłuższe karmienie piersią, co zmniejsza ryzyko pojawienia się choroby, a także unikanie zbyt wczesnego różnicowania diety u noworodków (przed końcem 4. miesiąca życia).
Leczenie atopowego zapalenia skóry u niemowląt i małych dzieci zawsze powinno być konsultowane z lekarzem pediatrą, dermatologiem lub alergologiem.

Przeczytaj także:
Masaż niemowlęcia
Jak zapobiegać odparzeniom pupy?