Menu

USG połówkowe

Na czym ono polega i czego się z niego dowiem?

Jak sama nazwa wskazuje, jest to badanie ultrasonograficzne wykonywane w połowie ciąży, między 18. a 22. tygodniem ciąży. W 18. tygodniu dzieciątko ma około 250g, a w 22. tygodniu jest dwa razy większe i waży około 500g.

W badaniu USG połówkowym oceniamy całą anatomię, czyli budowę ciała dziecka od czubka głowy do małego palca u stopy. Jednak zanim ocenimy anatomię mierzymy dziecko.

Standardowe pomiary to:

  • BPD – biparietal diameter: wymiar dwuciemieniowy – potocznie szerokość główki płodu,
  • HC – head circumference: obwód główki płodu,
  • TCD – transcerebellar diameter: szerokość móżdżka (to taka ważna struktura z tyłu głowy, co ciekawe długość TCD na tym etapie ciąży odpowiada jej wiekowi – jeżeli zupełnie nie znamy wieku ciąży, to na postawie TCD możemy ją ocenić do 25 mm – TCD równa się wiek ciąży np. 18 mm = 18 tygodni – jest to bardzo przydatne u kobiet, które długo nie wiedziały, że są w ciąży),
  • CM – cisterna magna: zbiornik wielki mózgu oraz Vp – posterior ventricle – róg tylny komory bocznej mózgu – są to fizjologiczne miejsca, gdzie w mózgu zbiera się płyn, wymiary nie powinny przez całą ciąże przekraczać 10mm,
  • NF – nuchal fold – fałd karkowy: odpowiednik przezierności karku w I trymestrze, jeden z markerów zespołu Downa, nie powinien przekraczać 6mm,
  • AC – abdominal circumference: obwód brzuszka płodu,
  • FL – femur length: długość kości udowej płodu,
  • HL – humerus length: długość kości ramiennej płodu.


Na podstawie uzyskanych wyników aparat określa - za pomocą wzoru matematycznego - przybliżoną masę dziecka.

Ocena poszczególnych części ciała

GŁÓWKA I SZYJA

  • oceniamy budowę twarzy, czy nie ma rozszczepów, czy profil wygląda prawidłowo (wiele wad genetycznych przebiega z nieprawidłowym profilem twarzy), budowę struktur mózgowia – czy są symetryczne i prawidłowo wykształcone, czy jest prawidłowa ilość płynu mózgowo – rdzeniowego (czy nie ma wodogłowia). Oglądając szyję sprawdzamy, czy nie ma wola tarczycowego oraz czy nie ma obrzęku karku.

KLATKA PIERSIOWA

  • sprawdzamy przede wszystkim budowę serca - nie tylko, czy serce nie ma wad anatomicznych, ale również funkcję zastawek. Najczęstszy rodzaj wad rozpoznawany w USG połówkowym to właśnie wady serca.
  • Oceniamy budowę płuc - nie są one jeszcze w pełni wykształcone, ale jeżeli istnieje wada budowy płuc, to będzie ona już widoczna na tym etapie.

JAMA BRZUSZNA

  • jej ocena jest również bardzo ważna. Sprawdzamy budowę i wielkość żołądka – świadczy ona o drożności przewodu pokarmowego, na przykład przy atrezji (niewykształceniu się) przełyku, żołądek będzie bardzo mały albo niewidoczny, natomiast rozdęty, wręcz podwójny żołądek może świadczyć o niedrożności dwunastnicy lub jeszcze dalszej części przewodu pokarmowego. Oceniamy również budowę nerek oraz pęcherza moczowego.
  • Na tym poziomie sprawdzamy również pępek – czy pępowina prawidłowo wchodzi do brzucha, czy nie ma przepukliny, oceniamy też budowę pępowiny – prawidłowo jest ona trójnaczyniowa (ma dwie tętnice i jedną żyłę).

NARZĄDY RODNE

  • głównie chodzi o to, że w tym rejonie ciała również mogą znajdować się wady wrodzone – np. niezróżnicowane narządy płciowe albo guzy. Jednak ocena narządów płciowych nie jest obowiązkowym elementem USG połówkowego, oczywiście daje to możliwość zaspokojenia ciekawości rodziców, co do poznania płci dziecka. Jeżeli rodzice nie życzą sobie znać płci, to na wyniku powinno być napisane „prawidłowe narządy płciowe” bez oznaczenia czy są męskie czy żeńskie.

KOŃCZYNY

  • na koniec oceniamy kończyny górne i dolne. Czy ruchomość kończyn jest prawidłowa oraz ilość paluszków u rąk i stóp.

KRĘGOSŁUP

  • bardzo ważna jest ocena kręgosłupa. Częstą wadą, najczęściej związaną z niedoborem kwasu foliowego, jest rozszczep kręgosłupa. Najłatwiej ocenić kręgosłup, jak dziecko się do badania obróci plecami. Przy rozszczepie kręgosłupa widać również zmiany w budowie mózgowia i to zazwyczaj jest już pierwsza sugestia tej wady.